FSC - Thailand
Development for FSC - National Standards
 
  Home |   WG |   SDG |   Road Map |   Downloads   |  Contact Us  
    THA | ENG   
การรับรองไม้ FSC : เครื่องมือการันตีความยั่งยืนและถูกกฏหมาย

                กลไกระบบสากลที่ว่าด้วยระบบการรับรองการจัดการป่าไม้อย่างยั่งยืน โดยเฉพาะมาตรฐาน FSC เป็นเงื่อนไขของผู้ซื้อโดยเฉพาะในยุโรปและประเทศญี่ปุ่นกำหนดให้ต้องมี เนื่องจากระบบดังกล่าวนี้ได้รับการยอมรับว่ามีคุณภาพในการป้องกันไม้จากป่าธรรมชาติหรือไม่เถื่อน รวมถึงไม้ที่ถูกปลูกขึ้นมาโดยไม่ได้ให้ความสำคัญถึงความยั่งยืนของระบบเศรษฐกิจ สังคม และสิ่งแวดล้อม

      ประเทศ ญี่ปุ่นมีความต้องการก้อนพลังงานเชื้อเพลิงจากไม้ (Wood Pellet) จำนวนมากกว่า 5 ล้านตันต่อปี เพื่อผลิตไฟฟ้าชีวมวลทดแทนการใช้ถ่านหินและนิวเคลียร์ แต่กำหนดให้ต้องเป็นไม้ ที่สามารถตรวจสอบแหล่งที่มาได้โดยกำหนดให้ต้องมีการรับรองตามมาตรฐาน FSC อัน นี่เป็นโอกาสที่ดีที่สุดเลยก็ว่าได้ ที่จะสร้างความยั่งยืนให้กับประเทศไทย โดยเฉพาะการปรับเปลี่ยนพื้นที่เกษตรอื่น ๆ ที่ไม่เหมาะสม มาปลูกไม้โตเร็วและสร้างระบบการรับรอง FSC เข้ามารับรอง แต่หากล่าช้าไปกว่าปี ค.ศ. 2019 แล้วคาดว่าปริมาณความต้องการเหล่านั้นก็จะตกไปอยู่ในมือของประเทศอื่น ๆ เช่น เวียดนาม อินโดนีเซีย มาเลเซีย หรือ สปป.ลาว เป็นต้น เหมือนเช่น ตลาดในประเทศเกาหลี ที่ถูกเวียดนามครอบครองได้เกือบทั้งหมด

          ภาครัฐบาล ไม่ได้ให้ความสำคัญในเรื่องนี้เลย ดูจากหลายปัจจัยที่เห็นเช่น
(1) การไม่สนับสนุน BOI สำหรับอุตสาหกรรมที่ปลูกต้นไม้
(2) การไม่แก้กฎหมายและพยายามออกกฎหมายมาสร้างเงื่อนไข ควบคุม กีดกัน
(3) การปล่อยให้มีปัญหาเรื่องทุจริต เรียกรับเงินจากผู้ประกอบการ โดยใช้ข้อจำกัดทางกฎหมาย เช่น พรบ.อำนวยความสะดวกนั้นไม่ครอบคลุมงานด้านการอนุญาตป่าไม้ทั้งหมด พรบ.เลื่อยโซ่ยนต์ ที่ทำให้เกิดผู้อิทธิพลผูกขาดอาชีพรับจ้างตัดไม้ เป็นต้น
(4) รัฐไม่ได้ให้ความสำคัญและสนับสนุน ผลักดัน พัฒนา ระบบมาตรฐานการจัดการอย่างยั่งยืนที่เป็นที่ยอมรับ เช่น การดำเนินการเจรจาข้อตกลง FLEGT ซึ่งใช้เวลามากกว่า 10 ปี แต่ยังไม่ก้าวหน้า ในขณะที่อินโดนีเซีย ประกาศใช้แล้ว การไม่สนใจและให้ความสำคัญกับมาตรฐาน FSC หรือ PEFC ปล่อยให้ภาคเอกชนและวิชาการ ดำเนินการโดยลำพัง
(5) การเก็บภาษีร้อยละ 40 ของการส่งออกไม้และผลิตภัณฑ์ไม้หลายประเภท เป็นต้น

             ความยุ่งยากหรืออุปสรรคของการเข้าสู่ระบบการรับรองตามแนวทาง FSC นั้น นอกจากถูกเมินจากรัฐแล้ว ปัจจุบันประเทศไทยไม่มี FSC National Standard ซึ่งถูกกำหนดว่าหากประเทศใดไม่มี ก็ให้ใช้วิธีการที่เรียกว่า CB-Adaptation และประเทศไทยไม่มี CB สัญชาติไทย จึงนำตัวชี้วัดของแต่ละ CB แล้วแต่ว่าจะมาจากประเทศใดมาใช้ตรวจรับรองสำหรับสวนป่าในประเทศไทย

           กลไกการรับรองตามแนวทาง FSC นั้นมีระบบการตรวจสอบและคานอำนาจกัน 3 ขา หรือที่เรียกว่า 3rd – Party ขาที่ 1 เรียกว่า Standardizing Body (SB) ทำหน้าที่เขียนหลักการและข้อกำหนด ขาที่ 2 เรียกว่า Accreditation Body (AB) ทำหน้าที่ตรวจสอบและรับรองหน่วยตรวจรวมกำหนดคุณสมบัติของผู้ตรวจให้สามารถไปตรวจรับรองได้ ส่วนขาที่ 3 เรียกว่า Certification Body (CB) ทำหน้าที่นำมาตรฐานที่ SB กำหนดไปตรวจเพื่อให้การรับรองสวนป่า โดยจะต้องได้รับการอนุมัติจาก AB ทั้ง 3 ขานี้มีข้อกำหนดที่เข้มงวดในการห้ามยุ่งเกี่ยว หรือมีส่วนเกี่ยวข้องกัน

          สำหรับประเทศไทยนั้น ผู้ประกอบการ เกษตรกรและนักวิชาการ ได้จัดตั้งเครือข่ายการรับรองไม้เศรษฐกิจไทย หรือ T-CERN ขึ้นเพื่อทำหน้าที่เป็นตัวกลางในการประสานและจัดทำมาตรฐาน FSC สำหรับประเทศไทนหรือที่เรียกว่า FSC-Thailand ขึ้น เพื่อสร้างตัวชี้วัด (Indicator) สำหรับประเทศไทยขึ้น และพัฒนศักยภาพของหน่วยตรวจรับรองไทย (CB) รวมถึงผู้ตรวจ (Auditor) ซึ่งเป็นกลไกในการตรวจรับรองตามแนวทางมาตรฐาน FSC โดยการดำเนินการเริ่มตั้งแต่วันที่ 9 กันยายน 2559 ไร้วี่แววการสนับสนุนจากหน่วยงานราชการไทยที่เกี่ยวข้อง โดยกลไกการพัฒนานี้ คาดว่าใช้เวลาประมาณ 24 เดือน ซึ่งหากราชการให้การสนับสนุนก็จะทำให้การดำเนินการนี้เป็นได้เร็วขึ้น เช่น การสนับสนุนงบประมาณเป็นทุนในการวิจัย โดยเฉพาะการจัดทำโครงการนำร่อง (Pilot Project) เพื่อทดลองใช้มาตรฐาน รวมถึงการให้บุคลากรของหน่วยงานที่มีความรู้ ความเชี่ยวชาญ ด้านป่าไม้ ด้านกฎหมาย ด้านสิ่งแวดล้อม ด้านแรงงาน รวมถึงด้านมาตรฐาน ก็จะทำให้การขับเคลื่อนได้รวดเร็วขึ้น

        คาดการณ์ว่าหากประเทศไทยมีระบบการรับรองป่าไม้ตามแนวทาง FSC-Thailand ใช้ๆได้อย่างเป็นรูปธรรมนั้น ไม้เศรษฐกิจจะมีมูลค่าประมาณ 2 ล้านล้านบาทเลยทีเดียว
 
เครือข่ายการรับรองไม้เศรษฐกิจไทย
(Thai - Forest Certification Network:T-CERN)
ศูนย์วิจัยป่าไม้ ชั้น 5 ตึกวนศาสตร์ 72 ปี คณะวนศาสตร์ มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์
เลขที่ 50 ถนนงามวงศ์วาน แขวงลาดยาว เขตจตุจักร กรุงเทพฯ 10900
โทรศัพท์ 02-561 4761#512 มือถือ : 089-117 0419     
Email : tfccthai@gmail.com